Тунгус метеорити афсонами ёки ҳақиқат
Барча даврларда ер юзида само билан боғлиқ турли хил ғайриоддий воқеалар кузатилган. Катта шов-шувларга сабаб бўлган ҳодиса 1908 йил 30 июнда Тунгуска дарёси (Сибирь) яқинига тушган улкан жисм миш-миши дунёга ёйилди. Тунгус метеорити — ер билан тўқнашган энг катта метеорит эканлиги айтиб келинади. Ҳодиса чоғида кўзни кўр қиладиган даражада ёруғлик шарқдан ғарбга томон бир неча секунд давомида ҳаракатланган. Чақнаш ҳаракати ўз йўлида кучли чангли из қолдирган. Бу из 800 километр радиусли катта ҳудуддан бир неча соат давомида кўриниб турган.
Чақнашдан сўнг 1000 чақримдан зиёд масофадагилар ҳам портлаш овозини эшитишган. Катта масофани ер қимирлашига ўхшаш кучли тебраниш қамраб олган. Тунгускага метеорити тушгандан сўнг бир неча кун Сибирь ва Европа тунлари ниҳоятда ёрқинлашиб кетганлигини кузатишган. Орадан 20 йил ўтгандан кейин ҳолатни ўрганган экспедиция 30 километр радиусда ўрмон поймол бўлган ва қисман ёнганлигини қайд этишади. Бу ва бундан кейинги 10 га яқин экспедициялар Тунгус метеорити поймол қилган ўрмонда осмондан тушган жисм (метеорит)ларга хос жинсларни топа олмади. Метеорит жинсларини қидириш муваффақиятсиз якунланди.
Тунгус метеорити хусусида икки хил қараш илгари сурилади. Биринчи тахмин Тунгус метеоритини ер юзидан бир неча километр баландликда портлаб кетган комета ҳосил қилган бўлиши мумкин. Яна бир тахмин эса метеорити портлашидан олдин ернинг ички қатламларидан атмосферага кўтарилган нефт чанги, газ ва метан гидролитидан иборат аралашма зарядларининг электрик потенциали аралашмани портлатиб юборган. Сирли жумбоққа айланган Тунгус ҳодисасини ўрганиш ҳозиргача давом этмоқда.
Mақолага баҳо беринг
0/50
0
0
0
0