— Дугонамнинг 13, 15, 17 ёшли уч нафар қизи бор. У қизларини казо- казоларга узатиш пайига тушиб қолган. Ҳали қизларинг ёш десам, “булар мени қизларим хоҳлаган пайтим турмушга бераман, ҳеч ким менга ҳўжайин эмас” — деб туриб олган. Қизлар ҳам бунга қарши, ўқишни хоҳлайди. Ота-она фарзандини мажбурлаб турмушга берса, қонунчиликда бунга қандай жавобгарлик бор?

А.Абдумаликова, Тошкент шаҳридан

Саволга ҳуқуқ бўйича эксперт Эъзозабону МАМАРИЗАЕВА жавоб берди.

— Бу бўйича қонунчилигимизда талайгина жавобгарликлар бор.
Оила кодексининг 15 моддасида никоҳ ёши эркаклар учун ҳам ва аёллар учун ҳам 18 ёш этиб белгиланган.

Узрли сабаблар бўлганида, яъни алоҳида ҳолларда (ҳомиладорлик, бола туғилиши, вояга етмаган шахснинг тўла муомалага лаёқатли деб эълон қилиниши (эмансипация), никоҳга киришни хоҳловчиларнинг илтимосига кўра никоҳ давлат рўйхатидан ўтказиладиган жойдаги туман, шаҳар ҳокими никоҳ ёшини кўпи билан бир йилга камайтириши мумкин.

Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексининг 47-3-моддасида Никоҳ ёши тўғрисидаги қонунчиликни ёки никоҳ тузиш тартибини бузиш ҳолати белгиланган бўлиб, унга кўра ота-она ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан никоҳ ёшига етмаган шахсни эрга бериш ёхуд уйлантириш, — базавий ҳисоблаш миқдорининг етти бараваридан ўн беш бараваригача миқдорда жарима солишга сабаб бўлиши белгиланган.

Бундан ташқари Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 125-1-моддасида ҳам Никоҳ ёши тўғрисидаги қонунчиликни ёки никоҳ тузиш тартибини бузиш ҳолати белгилаб қўйилган. Унга кўра ота-она ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан никоҳ ёшига етмаган шахсни эрга бериш ёхуд уйлантириш, шундай қилмиш учун маъмурий жазо қўлланилганидан кейин содир этилган бўлса, базавий ҳисоблаш миқдорининг ўттиз бараваридан эллик бараваригача миқдорда жарима ёки икки юз қирқ соатдан уч юз соатгача мажбурий жамоат ишлари ёхуд икки йилгача ахлоқ тузатиш ишлари билан жазоланади.