Савол:
Бизда ҳомиладор ходимимиз бор. Ҳомиладорлигидан фойдаланиб, сабабсиз жуда кўп иш қолдиради. Шу ходимимизга қандай чора кўрсак бўлади? Ишдан бўшатсак бўладими прогул учун?

Саволга ҳуқуқшунос Муҳаммадамин Каримжонов жавоб беради.

— МК 22-моддасига (Ходимнинг мажбуриятлари) кўра, ходим меҳнат тўғрисидаги қонунчиликка ва бошқа ҳуқуқий ҳужжатларга, меҳнат шартномаси шартларига риоя этиши, ўз зиммасига юклатилган вазифаларни виждонан бажариши, ички меҳнат тартибига амал қилиши шарт.

Яъни ушбу мажбуриятлар барча ходимларга, шу жумладан ҳомиладор аёлларга ҳам тааллуқли.
МК 408-моддасига кўра, ҳомиладор аёл билан тузилган меҳнат шартномасини иш берувчи ташаббуси билан бекор қилишга йўл қўйилмайди. Бундан фақат ташкилот тугатилган ёки якка тартибдаги тадбиркор фаолияти тугатилган ҳоллар мустасно.
Демак, ҳомиладор аёл ўз меҳнат мажбуриятларини мунтазам равишда бузса ёки бир марта қўпол равишда бузса ҳам, уни МК 161-моддаси 2-қисмининг 4 ва 5-бандлари асосида ишдан бўшатиб бўлмайди.

Лекин МК 312-моддасига мувофиқ бошқа интизомий жазо чораларини қўллаш мумкин. Масалан:
— ҳайфсан бериш;
— ўртача ойлик иш ҳақининг 30 фоизигача жарима.

Агар ташкилотнинг ички меҳнат тартиби қоидаларида назарда тутилган бўлса, жарима миқдори 50 фоизгача белгиланиши мумкин.
Хулоса: меҳнат интизомини мунтазам бузиб келаётган ҳомиладор ходимга нисбатан ҳайфсан ёки жарима каби интизомий жазо чораларини қонун талабларига қатъий риоя қилган ҳолда қўллаш мумкин. Интизомий жазо чораларини қўллашда аниқ лимит йўқ — ҳар бир қоидабузарлик ҳолатида МК 269 ва 270-моддалари талабларига амал қилинган ҳолда чора кўриш мумкин.